Một đợt thì chưa thấy gì. Ba đợt thì bắt đầu hiện ra quy luật mà không sách nào nói cho bạn được.
Nên ghi những gì sau mỗi đợt
- Ngày và dấu hiệu đầu tiên
- Việc đã làm
- Mất bao lâu mới ổn lại
- Có gì khác thường trước đó
- Mục thứ tư là phần cho ra nhiều thông tin nhất
Phần trước đợt cấp là phần ít ai ghi và có giá trị nhất. Nó là chỗ duy nhất tìm ra dấu hiệu báo trước.
Ghi khi nào
- Ngay khi tạm ổn
- Đừng để sang tuần sau
- Chi tiết mờ đi rất nhanh
- Vài dòng lúc đó hơn hẳn một trang viết sau một tháng
- Mục thứ ba là lý do
Người ta luôn nghĩ mình sẽ nhớ và luôn không nhớ. Đây là quy luật lặp lại ở mọi phần của cụm site này.
Ghi ở đâu
- Một chỗ duy nhất
- Cùng với hồ sơ của bạn
- Giấy hay điện thoại đều được
- Miễn là luôn ghi vào đúng chỗ đó
- Mục thứ tư là điều kiện quan trọng nhất
Ghi rải nhiều chỗ thì lúc cần không ghép lại được. Một chỗ duy nhất là nguyên tắc chạy suốt cụm site.
Bản ghi ấy dùng vào việc gì
- Để nhận ra dấu hiệu riêng của bạn
- Để mang đi tái khám
- Để người khác thay bạn xử lý khi cần
- Ba việc ấy đều không làm được nếu không có nó
- Mục thứ ba là lợi ích ít ai nghĩ tới
Người nhà đọc bản ghi là biết ngay lần trước đã làm gì. Không có nó thì họ phải dựng lại từ đầu.
Về chuyện ghi cả tần suất
- Đếm mỗi năm có mấy đợt
- Tần suất tăng lên là một thông tin lớn
- Nó không hiện ra nếu chỉ nhớ bằng cảm giác
- Nói con số ấy khi đi tái khám
- Mục thứ hai là điều đáng nói nhất
Cảm giác dạo này hay bị hơn thì rất mơ hồ. Một con số đếm được thì đổi hẳn cách người khám nhìn.
Về chuyện ghi mức độ theo cách của mình
- Ghi mức độ theo việc bạn làm được hay không
- Đi được mấy tầng cầu thang, ngủ được mấy tiếng
- Những thứ đó đo được và so được
- Hơn hẳn chữ nặng hay nhẹ
- Mục thứ hai là cách ghi tốt nhất
Chữ nặng của bạn năm nay có thể khác chữ nặng năm ngoái. Một việc cụ thể thì không trôi đi như vậy.
Về chuyện ghi cả việc đã làm và kết quả
- Ghi bạn đã làm gì
- Và sau đó ra sao
- Cặp thông tin ấy cho biết cách nào hợp với bạn
- Nhưng đừng tự suy ra kết luận
- Mục thứ tư là ranh giới
Bạn ghi dữ kiện, người có chuyên môn rút kết luận. Trộn hai việc là chỗ hay sai nhất.
Về chuyện đưa bản ghi cho người nhà xem
- Cho người nhà đọc một lượt
- Để họ biết lần trước đã xảy ra thế nào
- Và biết đã làm gì
- Đọc trước thì lúc gấp không bỡ ngỡ
- Mục thứ tư là lý do
Cầm một bản ghi lạ lúc đang hoảng thì khó đọc. Quen từ trước thì mở ra là dùng được ngay.
Về chuyện ghi cả những đợt nhẹ
- Đợt nhẹ cũng nên ghi
- Chúng cho thấy tần suất thật
- Chỉ ghi đợt nặng thì bức tranh bị lệch
- Một dòng cho một đợt nhẹ là đủ
- Mục thứ ba là chỗ hay thiếu
Nhiều người chỉ nhớ những lần phải đi khám. Những lần tự qua cũng là một phần của câu chuyện.
Về chuyện xem lại bản ghi mỗi năm
- Mỗi năm đọc lại một lượt
- Xem tần suất và mức độ có đổi không
- Đọc trước buổi tái khám thì càng tốt
- Mang câu hỏi rút ra được đi hỏi
- Mục thứ tư là cách dùng nó tốt nhất
Một bản ghi không ai đọc lại thì chỉ là giấy. Đọc lại là lúc nó thành thông tin.
Về chuyện bản ghi giúp cả lúc đổi nơi khám
- Đổi nơi khám thì nơi mới không biết gì về bạn
- Bản ghi là thứ kể lại được nhiều năm
- Mang theo trong lần khám đầu tiên
- Nó rút ngắn hẳn quãng làm quen
- Mục thứ hai là giá trị lớn nhất
Hồ sơ giữa hai nơi không phải lúc nào cũng chuyển được đủ. Bản ghi của bạn thì luôn đi theo bạn.
Ba câu khi gọi cho người có chuyên môn
- Chuyện này bắt đầu từ bao giờ
- Nó đang nặng lên, giữ nguyên, hay nhẹ đi
- Tôi có bệnh nền và đang dùng những gì
- Bài này thêm: năm nay tôi đã có mấy đợt như thế này
Ba câu đầu lặp lại ở mọi bài; dòng thứ tư là phần riêng của từng bài.
Cấp tính nói về tốc độ, không nói về mức độ
- Cấp tính nghĩa là đến nhanh
- Mạn tính nghĩa là kéo dài
- Cả hai đều không nói chuyện đó nặng hay nhẹ
- Mức độ là chuyện phải đánh giá riêng
- Mục thứ ba là điều cả site này lặp lại
Nhầm hai trục này là nhầm hay gặp nhất khi tự tra cứu.
Gọi cấp cứu ngay, không chờ xem sao, nếu
- Đau ngực, khó thở, hoặc yếu một bên người
- Méo miệng hoặc nói không rõ tiếng
- Lơ mơ, khó đánh thức, hoặc co giật
- Chảy máu không cầm được hoặc chấn thương nặng
- Bất cứ dấu hiệu nào đến đột ngột và nặng lên nhanh
Năm dấu hiệu này lặp lại ở mọi bài, và trong những trường hợp ấy thì gọi trước, hỏi sau.
Câu hỏi thường gặp
Nên ghi những gì sau mỗi đợt?
Ngày, dấu hiệu đầu tiên, việc đã làm, mất bao lâu mới ổn lại, và có gì khác thường trước đó.
Ghi khi nào?
Ngay khi tạm ổn, đừng để sang tuần sau. Chi tiết mờ đi rất nhanh.
Ghi ở đâu?
Một chỗ duy nhất, cùng với hồ sơ của bạn. Giấy hay điện thoại đều được.
Bản ghi ấy dùng vào việc gì?
Để nhận ra dấu hiệu riêng, để mang đi tái khám, và để người khác thay bạn xử lý khi cần.